HABER MERKEZİ - Aralarında ABD ve İngiltere’nin de bulunduğu 14 ülke, Güney Çin Denizi'nde egemenlik iddialarında bulunan Çin'e 2016 tarihli tahkim kararına uyma çağrısı yaptı.

 

Çin'in, Güney Çin Denizi'nin yaklaşık yüzde 90'ını kapsayan “tarihi hak” iddiasıyla geniş bir deniz alanı üzerinde egemenlik talep etmesi üzerine Filipinler'in başvurusu sonucunda Uluslararası Adalet Divanı'na bağlı Daimi Tahkim Mahkemesi (PCA), 2016 yılında Pekin'in bu iddialarının uluslararası hukuka aykırı olduğuna hükmetti. Kararın 10'uncu yıl dönümünde aralarında ABD, İngiltere, Japonya, Avustralya ile Avrupa ülkelerinin de bulunduğu toplam 14 ülke ortak açıklama yayımladı. Açıklamada, Çin'in Güney Çin Denizi'ndeki geniş kapsamlı deniz yetki iddialarının uluslararası hukukta bir dayanağı bulunmadığı vurgulanırken, Pekin yönetimine mahkeme kararına uyma çağrısı yapıldı.

 

Açıklamada, mahkemenin Çin'in "tarihi haklar" gerekçesiyle Güney Çin Denizi'nin büyük bölümünde ileri sürdüğü deniz yetki iddialarının hukuki bir temele dayanmadığı yönündeki kararının geçerliliğini koruduğu belirtildi. 

 

‘İDDİALARIN HUKUKİ DAYANAĞI BULUNMUYOR’

 

Açıklamaya imza atan ülkeler, Çin'in Güney Çin Denizi'nde uyguladığı baskıcı faaliyetlerden duydukları endişeyi dile getirerek, kıyı güvenlik unsurlarıyla deniz milislerinin diğer ülkelerin yasal faaliyetlerini engellemek amacıyla kullanılmasına karşı çıkıldı. Ortak bildiride, "Tahkim Mahkemesi'nin Çin'in Güney Çin Denizi'ndeki geniş kapsamlı deniz yetki iddialarının, özellikle 'tarihi haklara' dayandırılan taleplerinin hukuki temelinin bulunmadığı yönündeki kararını yeniden teyit ediyoruz" ifadelerine yer verildi. Açıklamada ayrıca tüm taraflara, anlaşmazlıkları güç kullanımı ya da tehdit yerine uluslararası hukuk çerçevesinde barışçıl yollarla çözme çağrısı yapıldı. 

 

PEKİN KARARI TANIMIYOR

 

Çin ise, 2016 yılında verilen tahkim kararını ilk günden bu yana tanımıyor. Pekin yönetimi, mahkemenin yetkisini kabul etmediğini ve kararın geçersiz olduğunu savunurken, Güney Çin Denizi üzerindeki egemenlik ve deniz yetki haklarından vazgeçmeyeceğini belirtiyor.